W przypadku czosnku na zysk z uprawy mają wpływ także jej ostatnie etapy. W poniższym artykule przypominamy, kiedy zbierać czosnek, aby nie zmniejszyć wielkości plonu. Odpowiadamy też na pytanie, jak przechowywać czosnek i dlaczego wiązanie czosnku ma sens.
Kiedy wykopać czosnek?
Zaleca się, aby zbiór czosnku przeprowadzać w słoneczny, suchy dzień, na przełomie lipca i sierpnia. Dokładny jego termin zależy m.in. od pogody, wielkości sadzonych ząbków, okresu sadzenia [2]. Dla przykładu, zbiór czosnku wiosennego (jarego) następuje zazwyczaj 3-4 tygodnie później (nawet we wrześniu) niż zbiór czosnku zimowego (ozimego) [5]. Również chłodniejsza pogoda i większe sadzeniaki opóźniają zbiór czosnku. Najwcześniej zaś, bo nawet na początku lipca, można wykopywać czosnek sadzony z cebulek powietrznych [2].
Sygnałem do rozpoczęcia zbioru czosnku jest zżółknięcie i uschnięcie 50-60% liści [2]. Przesunięcie terminu zbioru czosnku na później, przy większym procencie zaschniętych liści, może powodować gorszy plon. Im więcej bowiem zaschniętych liści, tym główki czosnku są luźniejsze, a przypadki rozsypania się ich na ząbki jeszcze w ziemi częstsze [2]. Co więcej, rozsypywanie główek może następować u zbyt późno zebranego czosnku także podczas przechowywania. To zaś zmniejsza jego wartość handlową i co gorsza zwiększa podatność główek czosnku na choroby przechowalnicze [1]. Z tego powodu przyjmuje się, że lepiej przyspieszyć o kilka dni zbiór czosnku niż go opóźnić [1].
Jak przechowywać czosnek?
Tylko dobrze wysuszony czosnek ma szanse na skuteczne przechowywanie. Dlatego ok. 2 tygodnie przed zbiorem należy zakończyć podlewanie uprawy [6].
Warto też pamiętać, że długotrwałe przechowywanie jest możliwe jedynie w przypadku sadzonego wiosną czosnku jarego, który nie wytwarza kwiatostanów [8]. Jednak etapy poprzedzające przechowywanie są dla każdego rodzaju czosnku takie same.
Najważniejsze jest oczywiście dokładne wysuszenie czosnku. Początkowo powinno ono przebiegać w jasnym, przewiewnym miejscu, by zakończyć się już w zacienionym pomieszczeniu [7].
Po osuszeniu główek czosnku należy skrócić końce liści lub je zapleść oraz przyciąć korzenie do długości 1 cm [8].
Jeżeli przechowujemy czosnek w skrzynkach, główki powinny być ułożone w jednej, luźnej warstwie. Innym rozwiązaniem jest przechowywanie czosnku zaplecionego w warkocze [4].
Jeżeli planowane jest długotrwałe przechowywanie czosnku, należy zadbać o utrzymanie w magazynie zacienienia, wilgotności względnej między 65% a 70% oraz temperatury w zakresie 0-1°C [7]. Magazyn powinien być też dobrze wentylowany [5].
Przyjmuje się, że bez chłodni udaje się przechowywać czosnek zimowy do listopada-grudnia, zaś czosnek wiosenny najwyżej do czerwca [6].
