Po zębach konia ocenisz wiek zwierzęcia

Narzędziem do ustalenia wieku konia jest jego stan uzębienia. Wraz z wiekiem konia zmienia się kształt i liczba jego zębów. Na tej podstawie właściciel zwierzęcia czy zootechnik mają możliwość oszacowania wieku danego osobnika. Ocena polega na obserwacji starcia rejestrów, czyli zgłębień na powierzchni zębów koni. Ich głębokość w zębach stałych wynosi 6 mm na dolnej i 12 mm na górnej szczęce, a tempo ich ścierania wynosi ok. 2 mm rocznie.

Zęby mleczne u źrebaków

U koni, podobnie jak u ludzi, występują zęby mleczne. Uzębienie źrebaka ilustruje poniższa rycina.

Zęby mleczne dość prosto odróżnia się od zębów stałych. Ząb mleczny ma kształt kieliszkowaty i jest biały, a ząb stały jest bardziej wydłużony i żółtawy. Po ukończeniu 2 miesiąca życia, źrebak ma już wyrżnięte wszystkie zęby, które podlegają wymianie. Około 2,5 r.ż. źrebak wymienia zęby sieczne, w wieku 3,5 roku – cęgi, a z kolei w wieku 4–5 lat dokonuje się wymiana okrajków.

Dorosłość konia

W wieku 5 lat koń ma wszystkie zęby stałe z widocznymi rejestrami. Wzór zębowy konia dorosłego wygląda następująco:

       

Pięcioletni koń ma wszystkie zęby sieczne stałe i są one mniej więcej równe. Jednak zęby stałe podlegają ścieraniu rejestrów na cęgach. Dochodzi do tego, że w wieku 8 lat koń ma już starte wszystkie rejestry. Wówczas, aby dokonać identyfikacji wieku zwierzęcia, należy przyjrzeć się kształtowi powierzchni trącej zębów. W wieku 6–11 lat kształt ten jest poprzecznie owalny. W 12–17 jest to kształt okrągły. W wieku 18–24 lat powierzchnie trące stają się trójkątne.

Opisane ścieranie zębów zachodzi w sposób prawidłowy tylko i wyłącznie przy odpowiednim żywieniu koni.

O żywieniu koni możecie Państwo przeczytać tutaj:

Zdrowie konia – jak zadbać o żywienie, cz. 1

Zdrowie konia – jak zadbać o żywienie, cz. 2 Pasze

Zdrowie konia – jak zadbać o żywienie, cz. 3. Analiza weendeńska pasz.

Wilczy ząb

Należy jeszcze wspomnieć o charakterystycznym zębie u koni, tzw. „wilczym zębie”. Najczęściej występuje w łuku zębowym dolnym. Jest to ząb przedtrzonowy, mały, klinowaty, jednokorzeniowy. Nie występują u wszystkich koni, ale jeśli się pojawią, to dokładnie w miejscu wędzidła, dlatego ważne jest, by go usunąć w młodym wieku zwierzęcia. Usunięciem wilczego zęba powinien zająć się doświadczony specjalista.

Bibliografia:

„Konie i kuce. Kompendium” Tansin Pickeral

https://konieimy.pl/anatomia,ac249/rozpoznawanie-wieku-po-zebach,50 (dostęp 23.12.2020 r.)

http://lolitahorse.blogspot.com/2013/11/okreslanie-wieku-konia.html (dostęp 23.12.2020 r.)

http://horsemania.pl/kon-u-dentysty/ (dostęp 23.12.2020 r.)

Konsultacja merytoryczna: dr Jakub Cieślak Zakład Hodowli Koni Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu.

Zdjęcie: Charles Rondeau, Pixabay